ส่งฟรี! ที่เซเว่นอีเลฟเว่นทุกสาขา
ค้นหาสาขา
สภาพอากาศประเทศไทยช่วงเปลี่ยนฤดู (ร้อนสลับฝน) มักมีความกดอากาศและความชื้นเปลี่ยนแปลงอย่างฉับพลัน ส่งผลให้หลอดเลือดในสมองขยายและหดตัวผิดปกติ จนเกิดอาการหนักหัว อ่อนเพลีย และเป็นตัวการสำคัญที่กระตุ้นให้โรคไมเกรนกำเริบได้ง่ายกว่าเดิม
สำหรับผู้ที่กำลังเผชิญปัญหา ปวดหัวไมเกรน และต้องการ วิธีแก้ พร้อมการรับมืออย่างถูกต้อง ด้วยความห่วงใยจาก ร้านยา เอ็กซ์ต้า พลัส จึงได้รวบรวมข้อมูลดี ๆ เกี่ยวกับเรื่องนี้มาฝากกัน
ไมเกรน คืออะไร ?
ในทางการแพทย์ไมเกรนไม่ใช่แค่การปวดหัวทั่วไป แต่เป็นความผิดปกติเรื้อรังของระบบประสาทและหลอดเลือดในสมอง เมื่อถูกกระตุ้นจากสิ่งเร้า เช่น สภาพอากาศ ความเครียด หรือฮอร์โมน จะส่งผลให้หลอดเลือดขยายตัวและอักเสบ จนเกิดอาการปวดตุบๆ รุนแรง
ส่วนข้อสงสัยว่า ไมเกรนเป็นโรคประจำตัวไหม คำตอบคือใช่ เนื่องจากเป็นภาวะเรื้อรังที่สามารถถ่ายทอดทางพันธุกรรมได้ แม้ปัจจุบันยังไม่สามารถรักษาให้หายขาดได้ 100% แต่สามารถควบคุมไม่ให้อาการกำเริบได้ หากหลีกเลี่ยงสิ่งกระตุ้นอย่างเหมาะสม
ปวดหัวไมเกรน มีลักษณะอาการเป็นอย่างไร?
อาการปวดหัวมีหลายประเภท แต่ลักษณะเฉพาะที่บ่งบอกว่าคุณอาจกำลังเผชิญกับไมเกรน มีดังนี้
- เจ็บหัวแบบปวดตุบ ๆ ตามจังหวะชีพจร มักเป็นข้างเดียว แต่สามารถเป็นทั้งสองข้างได้
- มีความไวต่อแสง เสียง หรือกลิ่นฉุนมากกว่าปกติ
- มีอาการคลื่นไส้ อาเจียน ร่วมด้วย
- บางรายอาจมีอาการเตือนล่วงหน้า เช่น เห็นแสงวับ ๆ หรือตาพร่ามัว ก่อนปวดหัว
ข้อสังเกต: หากเริ่มมีอาการปวดหัวตื้อ ๆ หนัก ๆ วิธีแก้เบื้องต้นคือการหยุดพักกิจกรรมที่ทำอยู่ทันทีเพื่อป้องกันไม่ให้อาการทวีความรุนแรง
ซึ่งในบางครั้ง ผู้ป่วยอาจไม่ได้เริ่มจากการปวดตุบ ๆ อย่างรุนแรงเสมอไป หากเริ่มมีอาการ ปวดหัวตื้อ ๆ หนัก ๆ วิธีแก้ ในเบื้องต้นคือการรีบสังเกตตัวเองว่ามีสิ่งเร้าใดมากระตุ้นหรือไม่ และควรหยุดพักกิจกรรมที่ทำอยู่ทันทีเพื่อป้องกันไม่ให้อาการทวีความรุนแรงขึ้น
ปวดหัวไมเกรนแบบไหนควรปรึกษาแพทย์
แม้ไมเกรนจะเป็นโรคเรื้อรังที่สามารถดูแลตัวเองได้ แต่หากมีอาการ “สัญญาณอันตราย” (Red Flags) เหล่านี้ ไม่ควรซื้อยามารับประทานเอง และควรรีบไปพบแพทย์โดยด่วน เช่น
- ปวดหัวรุนแรงที่สุดในชีวิตแบบกะทันหัน (Thunderclap headache)
- ปวดหัวจนต้องตื่นขึ้นมากลางดึก
- มีอาการทางระบบประสาทร่วมด้วย เช่น ชาครึ่งซีก แขนขาอ่อนแรง ปากเบี้ยว พูดไม่ชัด หรือสับสน
- อาการปวดหัวแย่ลงเรื่อย ๆ แม้จะรับประทานยาแล้ว หรือมีไข้สูงร่วมด้วย คอแข็งก้มไม่ได้
- เป็นผู้ที่มีอายุมากกว่า 50 ปี และเพิ่งเคยมีอาการปวดหัวรุนแรงเป็นครั้งแรก
ปวดหัวไมเกรน วิธีแก้จากธรรมชาติ สามารถทำได้อย่างไร?
เมื่ออาการปวดเริ่มก่อตัวขึ้น นอกจากการใช้ยาแล้ว การผ่อนคลายร่างกายและจิตใจคือหัวใจสำคัญ สำหรับผู้ที่กำลังหาวิธีรับมือเมื่อ ปวดหัวไมเกรน หรือ วิธีแก้ ด้วยการใช้ไอเทมบรรเทาปวด ร้านยา เอ็กซ์ต้า พลัส มีคำแนะนำ ดังนี้
1. การบำบัดด้วยกลิ่น(Aromatherapy)
การสูดดมกลิ่นหอมบำบัดมีส่วนช่วยในการปรับสมดุลระบบประสาท ไอเทมที่ควรมีติดกระเป๋าไว้เสมอในวันที่สภาพอากาศแปรปรวน ได้แก่
- ยาดม หรือ ยาหม่อง: เลือกสูตรที่มีส่วนผสมของเมนทอล พิมเสน หรือการบูร การสูดดมลึก ๆ จะช่วยให้ทางเดินหายใจโล่งขึ้น ลดอาการวิงเวียนและคลื่นไส้ที่มาพร้อมกับไมเกรน
- น้ำมันหอมระเหยกลิ่นเปปเปอร์มินต์ (Peppermint Oil): มีคุณสมบัติให้ความเย็น กลิ่นหอมสดชื่นช่วยคลายความตึงเครียดของกล้ามเนื้อ และลดความรู้สึกเจ็บปวด
- น้ำมันหอมระเหยกลิ่นลาเวนเดอร์ (Lavender Oil): โดดเด่นเรื่องการปรับอารมณ์ให้สงบ ลดความวิตกกังวล และช่วยให้นอนหลับได้ลึกขึ้น ซึ่งการนอนหลับคือยาขนานเอกในการฟื้นฟูร่างกายจากไมเกรน
ทริคการใช้ : หยดน้ำมันหอมระเหย 1-2 หยดลงบนฝ่ามือ ถูเบา ๆ ให้เกิดความร้อน แล้วสูดดม หรือแต้มบาง ๆ บริเวณขมับและหลังใบหู
2. การประคบเย็น(Cold Compress)
ความเย็นมีฤทธิ์ช่วยทำให้หลอดเลือดที่กำลังขยายตัวและอักเสบเกิดการหดตัวลง ส่งผลให้ความรู้สึกปวดตุบ ๆ ลดลงอย่างเห็นได้ชัด สามารถใช้เจลประคบเย็น (Cold pack) หรือผ้าขนหนูชุบน้ำเย็นจัด ประคบบริเวณหน้าผาก ขมับ หรือต้นคอ ทิ้งไว้ประมาณ 15-20 นาที
3. นวดไมเกรนด้วยตัวเอง(Self-Massage)
การนวดเบา ๆ ช่วยคลายความตึงเครียดของกล้ามเนื้อรอบศีรษะและกระตุ้นการไหลเวียนเลือด สามารถทำ วิธีนวดไมเกรนด้วยตัวเอง ได้ง่าย ๆ ดังนี้
- จุดขมับ: หากปวดหัวเหมือนโดนบีบขมับ ใช้ปลายนิ้วชี้และนิ้วกลางของทั้งสองข้าง กดคลึงเบา ๆ เป็นวงกลมบริเวณขมับทั้งสองข้าง นาน 1-2 นาที
- จุดหัวคิ้ว: ใช้นิ้วหัวแม่มือกดบริเวณหัวคิ้วทั้งสองข้าง ค้างไว้ 10 วินาที แล้วปล่อย ทำซ้ำ 3-5 ครั้ง ช่วยลดอาการปวดกระบอกตา
- จุดท้ายทอย: ประสานมือไว้ที่ท้ายทอย ใช้นิ้วหัวแม่มือกดคลึงบริเวณรอยบุ๋มใต้ฐานกะโหลกศีรษะ (รอยต่อระหว่างคอกับศีรษะ) คลึงเบา ๆ เป็นวงกลม จะช่วยคลายความตึงเครียดที่ส่งตรงไปยังสมอง
การใช้ยาบรรเทาอาการไมเกรน และข้อควรระวัง
นอกจากการปฐมพยาบาลเบื้องต้นด้วยการดมกลิ่น นวด หรือประคบเย็นแล้ว การปรับพฤติกรรมควบคู่กับการใช้ยารักษาอย่างถูกต้อง จะช่วยให้จัดการกับอาการได้มีประสิทธิภาพที่สุด โดยคำแนะนำการใช้ยามี ดังนี้
- ยาแก้ปวดทั่วไป: เช่น พาราเซตามอล, ไอบูโพรเฟน หรือนาพรอกเซน เหมาะสำหรับอาการปวดระดับเริ่มต้นถึงปานกลาง
- ยาเฉพาะเจาะจง (กลุ่ม Triptans และ Ergot): ออกฤทธิ์ลดการขยายตัวของหลอดเลือดในสมอง เหมาะสำหรับอาการปวดขั้นรุนแรง
ข้อควรระวังในการใช้ยา
- ควรทานทันทีที่เริ่มมีอาการปวด หรือเมื่อมีอาการเตือน การปล่อยให้ปวดรุนแรงจะทำให้ยาออกฤทธิ์ได้ไม่ดี
- ห้ามกินยา “ดัก” ล่วงหน้าหากยังไม่มีอาการ
- ไม่ควรใช้ยาแก้ปวดติดต่อกันเกิน 10-15 วันต่อเดือน เพราะจะกระตุ้นให้เกิดภาวะปวดหัวจากการใช้ยาเกินความจำเป็น
- สำหรับผู้ที่เป็นไมเกรน ยากลุ่มเฉพาะเจาะจงมีข้อจำกัดและผลข้างเคียงสูง โดยเฉพาะผู้มีโรคประจำตัว เช่น โรคหัวใจ หรือความดันโลหิตสูง ควรปรึกษาแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ หรือเภสัชกรที่ร้านยา เอ็กซ์ต้า พลัสทุกครั้งก่อนซื้อยาไมเกรน
ไมเกรน VS ปวดหัวจากความเครียด ต่างกันอย่างไร?
เพื่อป้องกันการสับสนและเลือกวิธีรักษาที่ถูกต้อง ตารางด้านล่างนี้จะช่วยเปรียบเทียบความแตกต่างระหว่างอาการปวดหัวทั้งสองประเภท
| ลักษณะอาการ | ปวดหัวไมเกรน | ปวดหัวจากความเครียด |
| บริเวณที่ปวด | มักปวดข้างเดียว (บางครั้งอาจปวดสองข้าง) | มักปวดทั่วทั้งศีรษะ รัดตึงรอบหน้าผากและท้ายทอย |
| ลักษณะความปวด | ปวดตุบ ๆ ตามจังหวะชีพจร ระดับปานกลางถึงรุนแรงมาก | ปวดตื้อ ๆ หนัก ๆ เหมือนมีเข็มขัดมารัดศีรษะ ระดับน้อยถึงปานกลาง |
| อาการร่วม | คลื่นไส้ อาเจียน ไวต่อแสง เสียง และกลิ่น | มักไม่มีอาการคลื่นไส้ แต่อาจมีอาการปวดเมื่อยคอ บ่า ไหล่ ร่วมด้วย |
| ผลจากการทำกิจกรรม | อาการปวดมักจะแย่ลงเมื่อขยับตัวหรือทำกิจกรรม | อาการปวดมักไม่แย่ลงจากการทำกิจกรรมทั่วไป |
| สิ่งกระตุ้น | ฮอร์โมน, สภาพอากาศ, อดนอน, อาหารบางชนิด (เช่น ชีส, ช็อกโกแลต) | ความเครียด, การนั่งจ้องหน้าจอนาน ๆ (ออฟฟิศซินโดรม), พักผ่อนน้อย |
การใช้สิทธิบัตรทองสำหรับผู้มีอาการปวดหัวไมเกรน วิธีแก้
สำหรับผู้ที่มีอาการเจ็บป่วย เช่น เวียนศีรษะ ปวดหัวไมเกรน คลื่นไส้ อาเจียน ฯลฯ และต้องการปรึกษาเภสัชกรผู้เชี่ยวชาญ เพื่อทำการรักษาและหาวิธีบรรเทาอาการอย่างตรงจุด ก็สามารถใช้สิทธิบัตรทอง เพื่อรับบริการที่ร้านยาที่เข้าร่วม “โครงการร้านยาคุณภาพของฉัน ให้บริการดูแลอาการเจ็บป่วยเล็กน้อย 32 อาการ” ได้ ซึ่งจะมีเภสัชกรคอยให้คำปรึกษา และจ่ายยาที่จำเป็นโดยไม่เสียค่าใช้จ่าย
โดยสำหรับผู้ที่ต้องการใช้สิทธิบัตรทองสำหรับรักษาอาการที่ร้านยา สามารถตรวจสอบรายชื่อร้านยาใกล้บ้านได้ผ่านแอปพลิเคชัน หรือเว็บไซต์ของสำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (สปสช.) [เช็กรายชื่อร้านยาได้ที่นี่] โดยร้านยา เอ็กซ์ต้า พลัส ได้เข้าร่วมโครงการสิทธิบัตรทอง พร้อมให้บริการ Delivery จัดส่งยาและสินค้าสุขภาพถึงบ้าน ผ่านแอปพลิเคชัน ALL PharmaSee
ใช้บริการ Delivery คลิกเลย!
คำถามพบบ่อย เกี่ยวกับ ปวดหัวไมเกรน และ วิธีแก้
Q: ไมเกรนหายได้ไหม?
A: ปัจจุบันยังไม่สามารถรักษาให้หายขาดได้ 100% แต่สามารถควบคุมไม่ให้อาการกำเริบได้ โดยการหลีกเลี่ยงสิ่งกระตุ้น ปรับพฤติกรรมพักผ่อนให้เพียงพอ และใช้ยาอย่างถูกต้องตามคำแนะนำของแพทย์หรือเภสัชกร เพื่อลดความถี่และความรุนแรงจนไม่กระทบต่อชีวิตประจำวัน
Q: คนท้องปวดหัวไมเกรน กินยาได้ตามปกติไหม
A: ห้ามซื้อยาแก้ปวดกลุ่มเฉพาะเจาะจง (เช่น กลุ่ม Ergot) ทานเองเด็ดขาด เพราะยา มีฤทธิ์หดหลอดเลือด ซึ่งเป็นอันตรายต่อทารกในครรภ์และมดลูก เบื้องต้นแนะนำให้ใช้ยาสามัญประจำบ้าน เช่น พาราเซตามอล ร่วมกับการประคบเย็นหรือนวดผ่อนคลาย หากอาการไม่ดีขึ้นควรพบแพทย์สูตินรีเวชทันที
Q: ไมเกรนกินอะไรหาย?
A: ไม่มีอาหารที่รักษาให้หายขาดทันที แต่สิ่งเหล่านี้ช่วยบรรเทาและป้องกันได้
- น้ำเปล่า: ดื่มวันละ 8-10 แก้ว ป้องกันภาวะขาดน้ำที่เป็นสิ่งกระตุ้นหลัก
- น้ำขิงอุ่น: ช่วยลดการอักเสบในร่างกายและบรรเทาอาการคลื่นไส้
- อาหารแมกนีเซียมสูง: เช่น ผักโขม อัลมอนด์ กล้วย ช่วยควบคุมระบบประสาทและหลอดเลือด
Q: ดื่มกาแฟช่วยแก้ปวดหัวไมเกรนได้จริงไหม?
A: ช่วยได้แค่บางกรณีและต้องระวัง คาเฟอีนในปริมาณที่เหมาะสมช่วยหดหลอดเลือดและบรรเทาอาการปวดได้ชั่วคราว แต่หากดื่มมากเกินไปหรือติดกาแฟ การหยุดดื่มกะทันหันจะกลายเป็นตัวกระตุ้นให้เกิดอาการปวดหัวรุนแรงแทน
Q: อาการปวดหัวแบบไหนที่เป็นสัญญาณอันตรายคุกคามชีวิต
A: หากมีอาการปวดหัวรุนแรงที่สุดในชีวิตแบบกะทันหัน ปวดจนตื่นกลางดึก หรือมีอาการระบบประสาทร่วมด้วย เช่น ชาครึ่งซีก แขนขาอ่อนแรง ปากเบี้ยว พูดไม่ชัด หรือมีไข้สูงคอแข็ง ควรรีบพบแพทย์ทันที เพราะอาจเป็นสัญญาณของโรคหลอดเลือดสมองหรือสมองอักเสบ ไม่ใช่ไมเกรนทั่วไป
สรุป
สภาพอากาศแปรปรวนเป็นปัจจัยภายนอกที่ควบคุมไม่ได้ แต่สามารถเตรียมพร้อมรับมือได้ด้วยการสังเกตตัวเองและรู้เท่าทันโรค เมื่อเริ่มมีอาการควรหลีกเลี่ยงสิ่งกระตุ้นทันที พร้อมใช้ทริกผ่อนคลายเบื้องต้น เช่น การประคบเย็น การนวด และการใช้กลิ่นหอมบำบัด
หากปรับพฤติกรรมแล้วอาการไม่ดีขึ้น และต้องการคำแนะนำ ปวดหัวไมเกรนวิธีแก้ ด้วยยาและไอเทมบรรเทาปวดที่ปลอดภัย สามารถรับคำปรึกษาจากเภสัชกรได้ที่ร้านยา เอ็กซ์ต้า พลัส ทุกสาขา
ที่มา
Migraine and other headache disorders จาก World Health Organization (WHO)
ปวดศีรษะไมเกรน สัญญาณเตือนที่ไม่ควรมองข้าม จาก คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี
อัปเดตและติดตามสาระสุขภาพดี ๆ จาก ร้านยา เอ็กซ์ต้า พลัส ได้ที่
หากมีข้อสงสัย หรืออยากสอบถามเพิ่มเติม เกี่ยวกับเรื่อง สุขภาพและการใช้ยา สามารถปรึกษากับเภสัชกรได้ที่ร้านยา เอ็กซ์ต้า พลัส ทุกสาขาทั่วประเทศ หรือสะดวกมากยิ่งขึ้น สามารถปรึกษาเภสัชกรร้านยา เอ็กซ์ต้า พลัส ผ่าน Application ALL PharmaSee ได้ แล้วมาสุขภาพดีไปด้วยกันนะคะ
บทความที่เกี่ยวข้อง
